บันทึกการอบรมหลักสูตรดับเพลิงเบื้องต้น (A02)

ตามมาตรฐานสมาคมการดับเพลิงและช่วยชีวิต FARA-FS Certified

 

ชื่อ-สกุล ______________________________________________

อายุ ___________

หน่วยงาน ____________________________________________

วันที่ ___________

FARA-FS's members

ความรู้ที่คลอบคลุมหลักสูตร ตามที่กรมสวัสดิการคุ้มครองแรงงานกำหนด

(1) จิตวิทยาเมื่อเกิดอัคคีภัย

(2) ทฤษฎีการเกิดเพลิงไหม

(3) แหล่งกำเนิดของการติดไฟ

(4) การแบ่งประเภทของไฟ

(5) วิธีการดับเพลิงประเภทต่างๆ

(6) เครื่องดับเพลิงชนิดต่างๆ

(7) อุปกรณ์ป้องกันอัคคีภัยส่วนบุคคล

(8) แผนการป้องกันและระงับอัคคีภัย

(9) การจัดระบบและอุปกรณ์การป้องกันและระงับอัคคีภัย

1.จิตวิทยาเมื่อเกิดอัคคีภัย

ภยันตรายที่ต้องเผชิญเมื่อเกิดเพลิงไหม้ 4 ประการ

1.ความมืด-การมองไม่เห็น

2.  แก๊สพิษ-ควันไฟ

 3.ความร้อนสูง

4. มีเวลาน้อย

 หลักการจำเพื่อนำความรู้ไปใช้  :  ตัวเลขรักษาชีวิต   3 4 - 6  เดินชิดขวา  รักษาชีวิต

2.ทฤษฎีการเกิดเพลิงไหม้

เลข 3 คือ องค์ประกอบของไฟ  Component of Fire

 

3

The Triangle of Fire

องค์ประกอบของไฟมี 3 อย่าง

1. ออกซิเจน 0xygen  ไม่ต่ำกว่า  16 %

2. เชื้อเพลิง Fuel  ส่วนที่เป็นไอ

3. ความร้อน Heat  เพียงพอให้เกิดการลุกไหม

* ปฏิกิริยาลูกโซ่ Chain Reactions *

NFPA (USA)

National

Fire

Protection

Association

3.การป้องกันแหล่งกำเนิดของการติดไฟ

การป้องกันไฟ และการดับไฟ  คือ  การกำจัดองค์ประกอบของไฟ

4. การแบ่งประเภทของไฟ

เลข 4 คือ ประเภทของไฟ Classification of Fire

 

4

คือ ไฟที่เกิดจากเชื้อเพลิงที่มี

ลักษณะเป็น

ของแข็งเชื้อเพลิงธรรมดา

เช่น ฟืน ฟาง ยาง ไม้ ผ้า

คือ ไฟที่เกิดจากเชื้อเพลิงที่มี

ลักษณะเป็น

ของเหลวและก๊าซ

เช่น น้ำมันเชื้อเพลิง,ก๊าซ

คือ ไฟที่เกิดจากเชื้อเพลิงที่มี

ลักษณะเป็นของแข็งที่มี

กระแสไฟฟ้าไหลอยู่

เช่น อุปกรณ์ไฟฟ้า

ไม่มีภาพ

คือ ไฟที่เกิดจากเชื้อเพลิงที่มี

ลักษณะเป็น

โลหะและสารเคมีติดไฟ

เช่น วัตถุระเบิด ฯลฯ

5. วิธีดับไฟ

แบบต่างๆ

กำจัดความร้อนด้วยน้ำ

กำจัดออกซิเจนหรือเชื้อเพลิง

ตัดกระแสไฟฟ้า

และกำจัดออกซิเจน

ต้องศึกษาวิธีดับสาร

แต่ละชนิด

6. เครื่องดับเพลิงชนิดต่างๆ

เลข 6  คือ เครื่องดับเพลิงแบบมือถือ  Portable Fire Extinguishers

 

6

เครื่องดับเพลิงทั้ง 6 ชนิด

ดับไฟ

ลักษณะถังดับเพลิง

1.  กรดโซดา  Soda Acid

A

เมืองไทยไม่มีจำหน่าย

2.  โฟม  Foam

B , A

ถังสแตนเลส หัวฉีดฝักบัว

3.  น้ำสะสมแรงดัน  Water Pressured

A

ถังสแตนเลส

4.  ก๊าซคาบอนไดอ็อกไซด์  CO2 Carbondioxide

C,B

ถังแดงหรือดำ มีกระบอก กรวย

5.  ผงเคมีแห้ง   Dry Chemical Powder

B,C.A

ถังสีแดง หรือฟ้า

6.  น้ำยาเหลวระเหย Halotron  ( Halon มีสาร CFC เป็นสิ่งผิดกฎหมายในหลายประเทศ)

C,B,A

ถังสีเขียว(Halonสีเหลือง)

วิธีใช้

เครื่องดับเพลิง

สี่นิ้วเรียงชิดติดกันไว้

จับใต้คันบีบด้านล่าง

หันสายฉีดไปด้านหน้า

แล้วนำพาไป

พอเห็นแสงไฟ

ให้เข้าเหนือลม  ดึงสลักออก

ระยะเหมาะสมยกสายฉีด

ดึงสลักออกมา

ยกสายฉีดตรงหน้า

จับปลายให้มั่น

บีบคันบีบฉับพลัน

ส่ายหัวฉีดไปมา

เป้าหมายตรงหน้า

ฉีดกลบฐานของไฟ

ฉีดจากใกล้ไปไกล

ดับได้แน่นอน

ข้อ

เปรียบเทียบ

เครื่องดับเพลิงถังสีแดง  ทั้ง  2  ชนิด  คือ  ซีโอทู  กับ  ผงเคมีแห้ง ซีโอทู มีกรวย แต่ไม่มีเกจ์   ผงเคมี มีเกจ์  แต่ไม่มีกรวย

Page 1 of 2

 

 วิธีตรวจสอบแรงดันในถังเครื่องดับเพลิง

เครื่องดับเพลิงแบบก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ ( ซีโอทู )

ซึ่งไม่มีมาตรวัด (Pressure Gauge)  ใช้วิธีชั่งน้ำหนัก

ถ้าก๊าซซีโอทู หายไปเกินกว่า 1 ใน 10 

ต้องนำไปอัดก๊าซใหม่

* อย่าปล่อยให้ถังดับเพลิงที่ไม่พร้อมใช้ อยู่ในที่ตั้ง

ต้องนำออกไปทันที และนำถังสำรองมาติดตั้งแทนทันควัน

         เข็มตั้งยังใช้ได้          เข็มเอียงซ้ายไม่ได้การ

เข็มเอียงขวา

เพราะความมร้อนทำให้

แรงดันในถังเพิ่มขึ้น

ไม่มีปัญหา

การติดตั้งเครื่องดับเพลิง และบำรุงรักษา

* อย่าติดตั้งเครื่องดับเพลิงใกล้ที่ที่มีความ ร้อนสูง หรือ

   ตากแดด, ตากฝน

* ตรวจสอบและบำรุงรักษาตามกำหนดสามารถใช้ได้ไม่ต่ำกว่า 5 ปี (เลือกซื้อเครื่องดับเพลิงที่รับประกันไม่ต่ำกว่า 5 ปี)

* อย่าหลงเชื่อผู้หลอกลวง ว่าต้อง เปลี่ยนผงเคมีแห้งทุกปี

(1)  ถังที่น้ำหนักมากกว่า 10 กิโลกรัม  ติดตั้งสูงจากพื้นถึงส่วนที่สูงที่สุดไม่เกิน 90 :ซม.หรือวางบนพื้น

(2)  ถังที่น้ำหนักน้อยกว่า 10 กิโลกรัม  ติดตั้งสูงจากพื้นถึงส่วนที่สูงที่สุด ไม่เกิน 140 ซม.

(3)  ต้องมีป้ายบอกจุดติดตั้งเครื่องดับเพลิง และวิธีใช้ แสดงให้เห็นชัดเจน (สูงกว่า 220 ซม.)

(4)  ต้องมีป้ายกำหนดตารางการตรวจสอบบำรุงรักษา ( Maintenance Tag ) แขวนไว้กับถังดับเพลิงทุก

      ถังและเซ็นต์ชื่อผู้ตรวจสอบเดือนละ 1 ครั้ง

(5)  เครื่องดับเพลิงชนิดผงเคมีแห้ง ต้องเคลื่อนเทให้ผงไม่จับตัวเป็นก้อนทุกเดือน

7. อุปกรณ์ป้องกันอัคคีภัยส่วนบุคคล

(1)  หมวกดับเพลิง มีกระบังหน้า

(2) เสื้อคลุมดับเพลิง(ไม่ใช่เสื้อกันไฟ)

(3)  ถุงมือหนัง

(4) รองเท้าบูทดับเพลิง

(5) เครื่องช่วยหายใจ SCBA

      (Self Contained Breathing Apparatus)

8. แผนการป้องกันและระงับอัคคีภัย (PDCA)

(1) แผนก่อนเกิดเหตุ

: สำรวจตรวจตรา  จัดหาเครื่องมือ  ฝึกปรือผู้ใช้

(2) แผนขณะเกิดเหต

: พบเหตุ   แจ้งเหตุ   ระงับเหตุ   หนีเหตุ

(3) แผนหลังเกิดเหต

: บรรเทาทุกข์  ปฏิรูป ฟื้นฟู   ปรับปรุงแผนใหม่

9. การจัดระบบป้องกันและระงับอัคคีภัย

ระบบเตือนภัย : เครื่องตรวจจับควัน -ความร้อน, สัญญาณแจ้งเหตุ,ป้ายความปลอดภัย

ระบบดับเพลิงอัตโนมัติ  :  หัวฉีดน้ำอัตโนมัติ , หัวฉีดสารเคมีอัตโนมัติ

ระบบดับเพลิง  :  เครื่องดับเพลิงแบบมือถือ  ระบบสายฉีดน้ำดับเพลิง, แหล่งเก็บน้ำ

ระบบหนีไฟ  :  ทางหนีไฟ, รอกหนีไฟ, หน้ากากหนีไฟ , ไฟส่องสว่างฉุกเฉิน

ระบบการสื่อสาร  :  โทรศัพท์, วิทยุสื่อสาร, เสียงตามสาย ,เครื่องกระจายเสียง

ทิศทางคนเดินที่ปลอดภัย คือ สวนทิศทางรถ...รถวิ่งชิด ซ้าย  คนเดินชิด ขวา (เวลาสวนกัน)

แบบทดสอบความรู้เรื่องการดับเพลิงเบื้องต้น

ตัวเลขรักษาชีวิต ตามหลักการจำเพื่อนำความรู้ไปใช้ :

เลข 3 คือ :

องค์ประกอบของไฟมีกี่อย่าง :                      อย่าง

1)

2)

3)

การป้องกันไฟและ การดับไฟคือ :

เลข 4 คือ :

ประเภทของไฟมีกี่ประเภท :                      ประเภท

ไฟประเภท

คือ : ไฟที่เกิดจากเชื้อเพลิงที่มีลักษณะเป็น

 

เช่น

 

ไฟประเภท

คือ : ไฟที่เกิดจากเชื้อเพลิงที่มีลักษณะเป็น

 

เช่น

 

ไฟประเภท

คือ : ไฟที่เกิดจากเชื้อเพลิงที่มีลักษณะเป็น

 

เช่น

 

ไฟประเภท

คือ : ไฟที่เกิดจากเชื้อเพลิงที่มีลักษณะเป็น

 

เช่น

 

เลข 6 คือ :

เครื่องดับเพลิงแบบมือถือมีกี่ชนิด :                                                  ชนิด

เลิกใช้ไปแล้ว 2 ชนิด คือ                                และ

เครื่องดับเพลิงทดแทนฮาลอน คือ

ที่นิยมใช้ 5 ชนิด  คือ  ผงเคมี  -  ซีโอทู  -  น้ำ  -  โฟม  - น้ำยาเหลวระเหย Halotron

ทิศทางคนเดินให้ปลอดภัยในประเทศไทย

รถวิ่งชิด :

คนเดินชิด :

( เวลาสวนกัน )

ลงชื่อผู้รับการอบรม …………………………………............................…

               (                                                     )

ลงชื่อผู้อำนวยการอบรม ………………………………...........................…

                   ( อาจารย์คณาทัต  จันทร์ศิริ  )

 

Page 2 of 2